Түркиянын Тышкы иштер министрлигиндеги булактардан алынган маалыматка ылайык, министр Фидан, улуттук коргоо министри Яшар Гүлер жана башкы штабдын башчысы, генерал Селчук Байрактароглу эртең Эр-Риядда өтө турган «Биргелешип коргонуу боюнча Мекке келишиминин Стратегиялык саясий жана коргонуу комитетинин жыйынына» катышат.
Эртеңки жыйында Фидан Түркиянын альянстын институционалдаштыруу процесси жана келечекте жасала турган кадамдар боюнча көз караштарын бөлүшүп, Жакынкы Чыгыштагы тынчтыкка жана туруктуулукка коркунучтар боюнча баа бере турганы күтүлүүдө.
Ошондой эле союздаштардын жалпы коопсуздугуна байланыштуу аймактык кырдаалдар боюнча көз караштарын билдирүүсү пландаштырылган Фидан альянстын ишинде кыска убакыттын ичинде жетишилген ийгиликтер аймактагы туруктуулуктун келечеги үчүн баалуу экенин белгилейт деп күтүлүүдө.
Фидан ошондой эле Сауд Арабиясына хуситтердин чабуулдарына каршы Түркиянын күчтүү тилектештигин жана колдоосун кайрадан тастыктап, ыйык жерлерге карай провокациялык аракеттер кабыл алынгыс экенин баса белгилейт деп күтүлүүдө.
Фидан альянстын учурдагы коркунучтарга биргелешип жана натыйжалуу жооп кайтаруудагы, ошондой эле аймактык кризистердин алдын алуудагы маанисин баса белгилеп, аймактагы чыр-чатактарды тынчтык жолу менен чечүү артыкчылыктуу экенин жана чыңалууну андан ары күчөтүшү мүмкүн болгон аракеттерден качуу керектигин баса белгилейт деп күтүлүүдө.
Фидан ошондой эле эл аралык соода жолдорунда кемелердин эркиндигин жана коопсуздугун камсыз кылуунун маанисин кайталап, Израиль аймакта тынчтыкка жана туруктуулукка жетүү үчүн аракеттерди улантып жатканына көңүл буруусу көздөлүүдө.
«Биргелешкен коргонуу боюнча Мекке келишими»
Президент Режеп Таййип Эрдоган, Пакистандын премьер-министри Мохаммад Шахбаз Шариф жана Сауд Арабиясынын мураскер ханзаадасы жана премьер-министри Мохаммед бин Салман бин Абдулазиз Аль Сауд 7-августта Меккеде Мекке биргелешкен коргонуу келишимине кол коюшкан.
Түркиянын, Пакистандын жана Сауд Арабиясынын аймактык көйгөйлөрдү чечүүнүн аймактык жолдорун иштеп чыгууга болгон милдеттенмесинин жана аймактык коопсуздукка жана туруктуулукка багытталган орток стратегиялык көз карашын чагылдырган бул келишим биргелешкен коргонуу жана коргонуу аркылуу үч өлкөнүн коопсуздугун чыңдоого багытталган.
Стратегиялык саясий жана коргонуу комитети
Келишимдин алкагындагы иш-аракеттерди жетектөө үчүн тышкы иштер жана коргоо министрлери жана штаб башчыларынан турган Стратегиялык саясий жана коргонуу комитети түзүлдү. Комитеттин биринчи жыйыны 2026-жылдын 31-августунда Түркиянын колдоосу менен Стамбулда өттү.
Бул жыйында уюштуруу чечимдери кабыл алынып, альянсты институционалдаштыруу боюнча техникалык иштер бааланды. Ошого ылайык, альянстын катчылыгы мүмкүн болушунча тезирээк Эр-Риядда түзүлөт деп болжолдонгон.
Пакистандык отставкадагы генерал-лейтенант Науман Махмуд биринчи башкы катчы болуп көрсөтүлдү.
Түркиянын, Пакистандын жана Сауд Арабиясынын тышкы иштер министрлери 24-сентябрда Нью-Йорк шаарында Бириккен Улуттар Уюмунун Башкы Ассамблеясынын 81-сессиясынын Жогорку деңгээлдеги жумалыгынын алкагында жолугушту.
Жолугушууда аймактык окуялар каралып, андан кийин биргелешкен билдирүү жарыяланды, анда ыйык Мекке шаарына жана Сауд Арабиясынын жарандык жана экономикалык инфраструктурасына кол салуулар айыпталды.
Үч өлкөнүн штаб башчылары 25-сентябрда Эр-Риядда да жолугушту.
