Түрк дүйнөсүнүн Кино саммити Маданият жана туризм министрлигинин колдоосу астында Эл аралык кино ассоциациясы тарабынан уюштурулган түрк дүйнөсүнүн 6-Коркут Ата кинофестивалынын алкагында өттү.

Стамбулда түрк дүйнөсүнүн ар кайсы аймактарынан келген кино өкүлдөрүн чогулткан саммитте биргелешип тасма тартууну өнүктүрүү, киноиндустриясындагы кызматташтыкты жогорулатуу жана жасалма интеллекттин киного тийгизген таасири талкууланды.

Саммитте өлкөлөрдүн жалпы маданий мурасын кино аркылуу эл аралык аудиторияга жеткирүү, биргелешип тасма тартуу мүмкүнчүлүктөрүн өнүктүрүү жана аймакты эл аралык кинорежиссерлор үчүн жагымдуу кылуу маселелери бааланды.

«Түрк дүйнөсүнүн киносу атылып чыга турган жанар тоо»

Саммиттин алкагында AA кабарчысына берген билдирүүсүндө Кино башкы директор Бирол Гүвен түрк дүйнөсүнүн киносунун олуттуу потенциалы бар экенин, бирок бул азырынча биргелешкен өндүрүштөргө жетиштүү деңгээлде которула электигин айтты. 

Гүвен түрк дүйнөсүнүн киносун «атылып чыга турган жанар тоо» менен салыштырып, биргелешкен маданият, тарых жана социалдык маселелер кино үчүн маанилүү ресурс экенин билдирди.

Гүвен: «Бизде абдан чоң биргелешкен маданият, биргелешкен өткөн жана эң негизгиси, биргелешкен көйгөйлөр бар. Кино үчүн эң маанилүү эки нерсе - бул билим жана көйгөйлөр. Бул жерде көптөгөн көйгөйлөр бар. Көйгөйлөрү барлар кино жаратышат. Бул жерде көйгөйлөрү бар адамдар бар. Биз көйгөйлөрүбүздү киного айландырабыз», - деди.

 6 өлкөнүн катышуусундагы биргелешкен өндүрүш платформасынын максаты Түрк дүйнөсүнүн киносун өнүктүрүү үчүн биргелешкен өндүрүштөрдү көбөйтүүнүн маанилүүлүгүн белгилеген Гүвен Түркия менен Кыргызстандын ортосунда бул жаатта конкреттүү кадамдар жасалганын белгиледи.

Бирол Гүвен 2027-жылы 6 өлкөнүн катышуусунда биргелешкен өндүрүш платформаларын түзүүнү көздөп жатышканын баса белгилеп, түрк дүйнөсүндө көбүрөөк тасмалар тартылышын жана өлкөлөрдүн ортосундагы кинематографиялык кызматташтыкты күчөтүүнү каалаарын билдирди.

Гүвен түрк продюсерлери башка түрк дүйнөсүндөгү өлкөлөрдө тасма тартууну, ал эми бул өлкөлөрдөн келген продюсерлердин Түркияда тасма тартуусун, ошондой эле эл аралык продюсерлердин көңүлүн аймакка бурууну көздөп жатышканын белгиледи. «Мисалы, биз ири америкалык продюсерлердин Кыргызстанга, Өзбекстанга жана Түркияга келип тасма тартуусун каалайбыз. Биз дагы ушул багытта иштейбиз», - деди ал.

«Биз жасалма интеллектке күмөн санайбыз, бирок андан баш тартпайбыз»

Гүвен жасалма интеллект киноиндустриясы үчүн мүмкүнчүлүктөрдү да, көйгөйлөрдү да жаратаарын баса белгилеп, технологияны туура баалоо үчүн кылдаттык менен көзөмөлдөп, түшүнүү керектигин кошумчалады.

Фестивалдын ачылыш тасмасы жасалма интеллектти колдонуу менен даярдалганын айткан Гүвен бул тандоо технологияны шартсыз колдоо же каршы чыгуу дегенди билдирбей турганын айтты.

Башкы директор Гүвен жасалма интеллект фестивалдын маанилүү күн тартибиндеги маселелердин бири экенин белгилеп, мындай деди: «Жасалма интеллектке каршы туруу үчүн да, биз аны жакшы түшүнүп, билишибиз керек. Ошондуктан, жасалма интеллект түрк дүйнөсүнүн 6-Коркут Ата кинофестивалында биздин эң маанилүү күн тартибиндеги маселелердин бири. Биз бул маселелерди талкуулайбыз жана сүйлөшөбүз. Биз жасалма интеллекттен күмөн санайбыз, бирок андан баш тартпайбыз».

Фестиваль жөнүндө: Түрк маданиятынын эл аралык уюму (ТҮРКСОЙ), ТРТ жана Түркиянын туризмди жайылтуу жана өнүктүрүү агенттиги (TGA) тарабынан колдоого алынган фестиваль 150дөн ашык эл аралык конокторду, Түркиядан 300 тармактык адисти жана академиялык дүйнөнү бириктирди.

 Фестивалда 56 тасма көрсөтүлөт. Отуз тасма «Көркөм тасма», «Даректүү тасма» жана «Кыска метраждуу тасма» сынактарында ондон сыйлык үчүн ат салышат. Тасмаларды түрк дүйнөсүнүн ар кайсы өлкөлөрүнөн келген режиссерлордон, актерлордон жана кино адистеринен турган калыстар тобу баалайт.

Сынактардан тышкары, программада «Заманбап адам пейзаждары», «Тарыхый панорама», «Бирюза» даректүү тасмаларынын сериалдары жана анимациялардын көрсөтүлүшү камтылган. Тарыхый окуялардан тартып жеке окуяларга жана жамааттык эскерүүлөргө чейинки тандоо көрүүчүлөргө түрк дүйнөсүнүн киносунун ар түрдүү үлгүлөрүн тартуулайт.

Atlas 1948 кинотеатрында, AKM Yeşilçam кинотеатрында, Emek кинотеатрында, Стамбул университетинин коммуникация факультетинин кинозалында жана Стамбул коммерция университетинин Садабат залында өтүүчү бардык көрсөтүүлөр акысыз болот.

Кино сүйүүчүлөрү тасманын жана көрсөтүүлөрдүн графигин «korkutatafilmfestivali.com» сайтынан жана фестивалдын социалдык медиа аккаунттарынан көрө алышат.