Кафелер жана клубдар брондолуп, футболкалар үтүктөлүп, үйлөмө аспаптар даяр... Түркиянын абасында чыныгы акыркы толкундануу өкүм сүрүүдө. Бүткүл өлкө шейшемби күнү кечинде ойноло турган 2026-жылкы ФИФАнын Дүйнөлүк Чемпионатынын Европа тандоо оюндарынын чечүүчү плей-офф финалына чейинки убакытты санай баштаган эле.
24 жылдан бери түрк күйөрмандары өз өлкөсүн футболдун эң жогорку лигасында көрүүнү кыялданып келишкен. Кечээ кечинде бул чоң кыял бир гана тагдыр чечүүчү беттешке байланыштуу эле. Биздин Улуттук курама команда Косовонун борбору Приштинага Дүйнөлүк Чемпионатка жолдомо алуу үчүн келген.
Максат: Түндүк Америкага жолдомо алуу
Жеңиш Түркиянын 11-июндан 19-июлга чейин АКШ, Канада жана Мексика биргелешип өткөрө турган 2026-жылкы Дүйнөлүк Чемпионаттагы ордун камсыздайт эле. Эгерде беттеш 90 мүнөттөн кийин тең чыгуу менен аяктаса, жеңүүчү кошумча убакыт менен аныкталат; эгер тең чыгуу улана берсе, жеңүүчүнү пенальтилер сериясы аныктайт. Түркия боюнча көптөгөн муниципалитеттер күйөрмандар бул тарыхый учурду чогуу көрүшү үчүн шаар аянттарына чоң экрандарды орнотушту.
Түркия жарым финалда Стамбулда Румынияны 1:0 эсебинде жеңип, финалга чыкты, ал эми дүйнө чемпионатына биринчи жолу катышууну көздөгөн Косово Словакияны 4:3 эсебинде жеңди. Жеңүүчү Дүйнөлүк кубоктун D тобунда АКШ, Австралия жана Парагвай менен беттешет.
24 жылдык кусалык: 2002-жылдын руху кайтып келди
Акыркы жолу 2002-жылы Түштүк Корея менен Японияда өткөн турнирде үчүнчү орунду ээлеп, тарыхта калган «Ай- жылдыздуулар» 24 жылдан кийин дүйнөлүк аренага кайтууну көздөп жатышкан. Буга чейин 1950-жылы (квалификациядан өтө алган эмес), 1954-жылы жана 2002-жылы квалификациядан өткөн Түркия кечинде футбол тарыхындагы 649-беттешин өткөрдү. 103 жылдык тарыхында улуттук курама команда 92 ар кандай өлкө менен беттешип, 256 жеңишке жетишсе, 151 тең чыгуу жана 241 жеңилүүсү болгон.
Түркия Косового каршы жеңилбеген оюнун улантууда
Түркиянын Косово менен беттешүүлөрүндө жеңилбеген көрсөткүчү бар. Улуттук курама команда мурунку үч беттештин баарында жеңишке жеткен, акыркысы 2018-жылдагы тандоо оюндарында Приштинада 4:1 эсебинде жеңишке жеткен. Бирок, бул беттештин эмоционалдык жагы да бар: Түркиянын Косовонун футболдук сапарын ФИФА тарабынан таанылганга чейин эле колдогону эки өлкөнүн ортосундагы достукту жана өз ара урматтоону бекемдеди.
Монтелла жана капитан Хакан командага ишеништи
Башкы машыктыруучу Винченцо Монтелла командага болгон ишенимин баса белгилеп, оюнчуларын «кыялдарын кууп жеткен чыныгы эркектер» деп мүнөздөдү. Монтелланын жетекчилиги астында Түркия ФИФАнын рейтингинде 42-орундан 25-орунга көтөрүлүп, италиялык машыктыруучунун сөзү менен айтканда, эл аралык деңгээлде «урматталган команда» болуп калды.
Капитан Хакан Чалханоглу беттештин маанисин мындай сөздөр менен кыскача баяндады: «Биздин бирден-бир максатыбыз - Түркияны кайрадан өзүнүн ордунда кармоо. Мен клубдук деңгээлде кубокторду жеңип алдым, бирок бул команданы Дүйнөлүк кубокто капитан катары жетектөө менин карьерамдагы жалгыз жетишпеген нерсе».
«Сиз 1999-жылы баасын төлөдүңүз»
Талаадагы атаандаштыкка карабастан, достук билдирүүлөрү өзгөчө орунда турат. Күйөрмандын социалдык медиадагы «Адем Жасаринин руху сиз менен, Ататүрктүн руху биз менен. Косово-Түркия бир туугандыгы жашасын!» деген посту тренддеги темага айланды. Приштинадагы кафе түрк күйөрмандары үчүн баннер менен жүрөктөрдү жылытты: «Бүгүн биз атаандашпыз, бирок ар дайым доспуз! Чай жана кофе бардык түрк күйөрмандары үчүн бекер. Сиз 1999-жылы баасын төлөдүңүз, бүгүн сиз эч нерсеге карыз эмессиз».
Арда Гүлер сыяктуу жаш жылдыздар жаркырап турган бул курамдын Приштинадан жеңиш менен кайтып келип, 24 жылдык күтүүнү аякташын бүтүндөй Түркия күтүп жаткан.
Ошентип оюн Түркиянын 1-0 жеңиши менен аяктап, Дүйнөлүк кубокко катышууга жолдомо алган тарап Түркия болду.
